Analyse - IJsselstein Noord

Ten behoeve van het IHP is een inventarisatie gemaakt van de scholen in het basisonderwijs en in samenwerking met de schoolbesturen is een visie opgesteld voor de toekomstige onderwijshuisvesting in IJsselstein. In een creatieve bijeenkomst van onderwijs en kinderopvang is per wijk aangegeven wat kansen en mogelijkheden zijn. Om te komen tot maatregelen en scenario’s zijn deze elementen met elkaar gecombineerd. Op basis van de tot nu toe gehanteerde thema’s: de functie van scholen, vraag en aanbod en kwaliteit van huisvesting, is er per wijk een analyse gemaakt die de inventarisatie, de visie en de kansen en mogelijkheden samenbrengt. Vanuit deze analyse zijn vervolgens de scenario’s en maatregelen per wijk gedefinieerd.

De functie van scholen


Wijk Noord is een wijk met een divers karakter. Dit zie je terug in de scholen. Op de scholen die meer in het oosten van de wijk zijn gelegen ligt meer nadruk op het bieden van extra ondersteuning aan kinderen en ouders. Meer richting het westen van de wijk is deze behoefte minder en richt samenwerking zich meer op bso en kinderopvang. Voor de hele wijk is er een behoefte om de functie van scholen in de wijk te versterken. Ook in deze wens is het verschil zichtbaar in de accenten die worden gelegd, waarbij deze in het oosten meer op ondersteuning en het vergroten van kansen ligt en in het westen meer op dagarrangementen, doorlopende leerlijnen en sport en cultuur.

In het algemeen wordt een versterking van de aansluiting bij voor- en naschool en de ontwikkeling richting Integrale Kind Centra (IKC’s) wenselijk gevonden voor deze wijk, maar gaat de oprichting van een echt IKC nog te ver. In een IKC is de samenwerking zodanig dat er sprake is van één organisatie, één team en één aansturing, met onderwijs en een activiteitenaanbod voor kinderen van 0-12 jaar. Om de samenhang tussen functies te vergroting is het belangrijk dat er meer concentratie van functies en binding met de wijk plaatsvind en dat de scholen toegankelijk en multifunctioneel zijn. Bij de andere thema’s wordt dit verder uitgewerkt.

Tegelijkertijd staan in de wijk twee vernieuwingsscholen (Dalton- en Jenaplanonderwijs) die een verzorgingsgebied op lokaal niveau hebben en daardoor minder gebonden zijn aan de wijk. Voor beide scholen is er een wens om hun positie lokaal te versterken, naast hun binding aan de wijk.

De toegankelijkheid, inrichting en onderhoud van de pleinen en het omliggende openbare groen is voor bijna alle scholen een aandachtspunt.



Vraag en aanbod


Er moet kritisch gekeken worden naar het aantal scholen in de wijk in relatie tot het toekomstig aantal leerlingen. Er zijn 5 scholen en vanwege de krimp van het aantal leerlingen worden er in de toekomst nog iets minder dan 600 leerlingen verwacht. Dit is gemiddeld een laag aantal leerlingen per school en er wordt geconstateerd dat 5 scholen in feite niet nodig is. Voor de instandhouding van een gezonde schoolgrootte zouden 2 scholen/schoolgebouwen in principe voldoende kunnen zijn. Over instandhouding van de denominaties in de wijk wordt wisselend gedacht. Een samenwerkingsschool of bestuurlijke samenvoeging van scholen kan een mogelijkheid zijn.

Een interessante overweging in deze is de vraag of de vernieuwingsscholen goed op hun plek zitten. De Tandem functioneert goed op haar huidige plek, hoewel verplaatsing van de school bespreekbaar is. De Overkant komt op de huidige locatie niet goed uit de verf qua onderwijsconcept. Verplaatsing van de school naar een ander deel van de wijk of een andere wijk is een mogelijkheid.

De voorzieningen voor onderwijs en daaraan gerelateerde voorzieningen, zoals kinderopvang en bso, kennen binnen de wijk een vrij grote spreiding. Er is een wens om de voorzieningen meer te concentreren. Om dit te kunnen bereiken zijn diverse oplossingsrichtingen besproken:

  • Het verhuren van leegstaande lokalen in de scholen;
  • Bestaande onderwijsvoorzieningen flexibeler en multifunctioneler maken en het gebruik van de gebouwen optimaliseren. Dit ook met als doel om de scholen toegankelijker te maken voor de wijk;
  • Het onderbrengen van meer functies bij de nieuw te bouwen MFA. Zowel nu als op termijn;
  • Het meer concentreren van functies bij en rond de locatie van de Agnesschool. De locatie van de Tandem kan ook, maar de Agnes heeft voorkeur vanwege de ruime ligging bij de sportvelden;
  • Het uitbouwen op de gebouwen die nog goed zijn zodat daar meer functies ondergebracht kunnen worden;
  • Het samenvoegen van de vernieuwingsscholen. Deze zijn minder wijk gebonden;
  • Het samenvoegen van de Agnes, Tandem en Overkant op één plek.

Er ontstaat in de toekomst vanwege dalende leerlingenaantallen in de wijk meer leegstand van lokalen. Een deel van de leegstand verdwijnt met de nieuwbouw van de MFA aan de Duitslandstraat, bij de andere scholen blijft het echter bestaan. De leegstand is in de wijk niet zo groot dat het als een bedreiging moet worden gezien. Het is in deze wijk juist een kans om kwaliteit in het onderwijs toe te voegen en om andere functies een plek te geven in onderwijsgebouwen, wat past bij de wens om functies meer te concentreren. Aandachtspunten hierbij zijn dat dit tot leegstand op andere plekken kan leiden en dat lokalen qua technische en functionele eisen niet altijd zullen voldoen voor bso en kinderopvang.



Kwaliteit van huisvesting


Voor de Paulusschool en de Jan van de Wijngaard wordt nieuwbouw gepleegd. Zo veel als mogelijk word aangesloten bij de uitgangspunten voor nieuwbouw die in de visie voor het IHP zijn benoemd. Gezien de technische staat van de huidige gebouwen is het van belang dat de nieuwbouw zo snel mogelijk gerealiseerd wordt. Voor de nieuwe MFA wordt al ingezet op multifunctionaliteit en flexibiliteit. Het gebouw moet ook ruimte bieden aan bso en mogelijk ook aan Pulse. Daarnaast wordt het een duurzaam en zo veel mogelijk klimaatneutraal gebouw. Het op termijn uitbreiden van de functies en eventueel het gebouw is nog wel een interessante gedachte.

De overige schoolgebouwen in de wijk zijn bouwtechnisch nog vrij goed, maar worden wel wisselend ervaren. Vooral toekomstbestendigheid en duurzaamheid zijn aandachtspunten. Conform de visie moet voor deze scholen in ieder geval gekeken worden of ze voldoen aan Frisse Scholen klasse C en zo niet, welke maatregelen daarvoor genomen kunnen worden.

Zoals ook in bovenstaand onderwerp beschreven zijn er voor deze wijk diverse mogelijkheden hoe de onderwijshuisvesting er op langere termijn uit kan zien. Hierbij moet ook in aanmerking worden genomen dat voor de Agnesschool en de Overkant bouwkundig wordt geadviseerd om rond 2024/25 minimaal een renovatie uit te voeren. De aanloop hier naar toe moet het moment voor een bredere afweging zijn.